Sosyal Medyada 15 Yaş Sınırı ve Yaş Doğrulama Yönetmeliği — 1 Kasım 2026

Siber Güvenlik Başkanlığının çıkardığı Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, 10 Ekim 2026 tarihli ve 33396 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Yönetmelik; yaş doğrulamaya, on beş yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmete ve ebeveyn kontrol araçlarına ilişkin usul ve esasları belirliyor (Md. 1) ve 1 Kasım 2026’da yürürlüğe giriyor (Md. 13). Dayanağı, 5651 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesinin yedinci, yirminci ve yirmi beşinci fıkraları (Md. 3). Kapsamında Türkiye’den erişilebilen yurt içi ya da yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcılar ve kullanıcılar var (Md. 2).

Yönetmelik ne getiriyor?

Metin üç katman kuruyor.

15 yaşını doldurmamış çocuklar. Sosyal ağ sağlayıcı, on beş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamıyor (Md. 5/1). Yaş doğrulaması sonucunda on beş yaşını doldurmadığı tespit edilen çocukların hesap açılış talepleri reddediliyor (Md. 6/4-a).

15 yaşını doldurmuş, 18 yaşını doldurmamış çocuklar. Yönetmelik çocuğu, on sekiz yaşını doldurmamış kişi olarak tanımlıyor (Md. 4/1-ç). On beş yaşını doldurduğu tespit edilen çocukların hesapları, 8 inci maddedeki ayrıştırılmış hizmet esaslarına tabi oluyor (Md. 6/4-b). Bu kayıtta “15–17 yaş hesabı” derken bu grup kastediliyor.

Yaş doğrulama. Sosyal ağ sağlayıcı, hesap oluşturulması aşamasında kullanıcının yaş durumunu yaş doğrulama belirteci ile doğrulamak zorunda (Md. 6/2). Doğrulama e-Devlet Kapısı üzerinden yapılıyor (Md. 7/1). Belirteç yalnız kullanıcının on beş yaşını doldurup doldurmadığı, doldurmuşsa on sekiz yaşını doldurup doldurmadığı bilgisini içeriyor; başka hiçbir kişisel veri taşımıyor (Md. 7/1-b). Türkiye’de mukim olmayıp geçici olarak bulunan kullanıcılar bu kontrol mekanizmalarından muaf; onlar için pasaport bilgileriyle istisnai bir belirteç oluşturuluyor (Md. 7/1-d).

Yönetmelikteki “sosyal ağ sağlayıcı” tanımı (Md. 4/1-e) kullanıcı ya da erişim sayısına bağlı bir eşik içermiyor.

Sosyal ağ sağlayıcı ayrıca ebeveyn kontrol araçları sunmak zorunda. Bu araçlar asgari olarak hesap ve özellik ayarlarının kontrolünü, ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine bağlanmasını ve harcama limitini, kullanım süresinin izlenmesi ve sınırlandırılması ile konum paylaşımını içeriyor (Md. 9/3). Yaş doğrulama sonucuna, hesabın askıya alınmasına ya da kapatılmasına ve ayrıştırılmış hizmet kapsamında uygulanan tedbirlere karşı Türkçe dil seçeneği bulunan, ücretsiz bir başvuru ve itiraz mekanizması kurulması da zorunlu (Md. 10/1); itirazlar tamamen otomatik sistemlerle incelenemiyor (Md. 10/3).

Takvim nasıl işliyor?

• 1 Kasım 2026 — yönetmelik yürürlüğe giriyor (Md. 13).
• 31 Mart 2027 — yürürlük tarihinden önce açılmış ve belirteçle doğrulanmamış mevcut hesaplar için son tarih. Sosyal ağ sağlayıcı bu hesaplarda en az bir kez belirteçle doğrulama yapmak zorunda (Geçici Md. 1). On beş yaşını doldurmadığı tespit edilen çocukların mevcut hesapları bilgi verilerek kapatılıyor; on beş yaşını doldurduğu tespit edilen çocukların hesapları 8 inci maddedeki esaslara tabi oluyor (Geçici Md. 1/1-a, 1/1-b). Yani 8 inci maddedeki kısıtlar yeni açılan hesaplarda 1 Kasım 2026’da başlıyor; mevcut hesaplarda doğrulama sonucuna bağlı olarak, en geç 31 Mart 2027’ye kadar devreye giriyor.

Belirtecin teknik yapısını ve sağlayıcının izleyeceği süreci tanımlayan rehberi Başkanlık hazırlayıp sosyal ağ sağlayıcılarla paylaşıyor (Md. 12/1). Uygulamaya yönelik usul ve esasları düzenleme yetkisi de Başkanlıkta (Md. 12/2).

Markalar ve içerik üreticileri için ne değişiyor?

Yönetmelik markaya doğrudan bir yükümlülük yazmıyor. Değişen, platformun 15–17 yaş hesaplarına sunabileceği hizmet. İlgili hükümlerin hepsi 8 inci maddenin beşinci fıkrasında:

• Kişiselleştirilmiş reklam ve profilleme yok. Bu hesaplar çocuğun davranışlarına göre özelleştirilemiyor; çocuğa ait kişisel veriler profilleme ya da kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerine konu edilemiyor (Md. 8/5-h).
• Canlı yayın yok. Bu hesaplarda canlı yayın açma özelliğine yer verilemiyor (Md. 8/5-g).
• Ardışık görsel akış yok. Görsel içeriklerin kaydırma, dokunma, tıklama gibi kullanıcı hareketleriyle ya da kendiliğinden ardışık olarak sunulmasını sağlayan arayüz, tasarım ya da işlev sunulamıyor; kural uygulama, internet sitesi ve diğer bütün arayüzlerde geçerli (Md. 8/5-ğ).
• Hesaplar gizli, listeler kapalı. Hesaplar varsayılan olarak gizli; kamuya açık olma seçeneğiyle sunulamıyor (Md. 8/5-b). Takipçi ve takip edilen hesap bilgileri, hesap sahibi dışındaki hesaplarca görülemiyor (Md. 8/5-c).
• Takip önerisi yok. Çocuk hesabı başka hesaplara, başka hesaplar da çocuk hesabına takip için önerilemiyor (Md. 8/5-e). Bu hesaplara yalnız çocuğun takip ettiği hesaplar mesaj gönderebiliyor (Md. 8/5-ç).

Bir marka için bunun karşılığı şu: kişisel veriye dayalı hedefleme bu yaş grubunda kapanıyor, bu hesaplardan canlı yayın açılamıyor ve marka hesabı bu kullanıcılara takip önerisi olarak sunulamıyor. Platformların bu hükümleri arayüzlerinde nasıl uygulayacağı yönetmelikte yazmıyor; sosyal ağ sağlayıcı aldığı tedbirleri kendi internet sitesinde yayımlamakla yükümlü (Md. 8/6).

Ne değişmiyor?

Sekizinci maddedeki kısıtların tamamı “on beş yaşını doldurmuş çocuk” hesapları için yazılmış. Yönetmeliğin konusu yaş doğrulama, çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet, ebeveyn kontrol araçları ve itiraz mekanizması (Md. 1, Md. 2); on sekiz yaşını doldurmuş kullanıcılara sunulan reklam ya da içerik hakkında bir hüküm içermiyor.

15–17 yaş hesaplarına reklam da tümüyle yasaklanmıyor: yönetmelik bu kullanıcılara sunulan içerik, reklam ve diğer hizmetlerde çocuğun yaşının, yüksek yararının, gelişiminin korunmasının ve ticari sömürü risklerinin önlenmesinin dikkate alınmasını istiyor (Md. 8/1); açıkça yasakladığı ise çocuğun kişisel verisine dayanan kişiselleştirilmiş ticari reklam (Md. 8/5-h).

Yetişkin kullanıcıya dokunan kısım doğrulama: belirteç hem yeni hesap açılışında (Md. 6/2) hem mevcut hesaplarda (Geçici Md. 1) yaş ayrımı yapılmadan isteniyor. Sağlayıcı sonrasında da kendi yöntemleriyle doğrulamayı sürdürüyor; hesabın belirlenen yaş aralığına aykırı kullanıldığına dair makul şüphede hesabı askıya alıyor ve yeniden belirteç istiyor (Md. 6/3).

Reklamın içeriğine ilişkin kurallar ayrı bir düzenlemede: bkz. Reklamlarda Yapay Zekâ Şeffaflığı.

Yükümlülük ve yaptırım kimde?

Sosyal ağ sağlayıcıda. Yönetmelikteki yükümlülükler sosyal ağ sağlayıcı tarafından yerine getirilmezse, yaptırımların uygulanması, tebliği, itiraz süreçleri ve kaldırılması bakımından 5651 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesinin ilgili hükümleri uygulanıyor (Md. 11/1). Yaptırımdan önce sağlayıcıya aykırılık bildiriliyor ve giderilmesi için makul bir süre veriliyor (Md. 11/2); yaptırım belirlenirken aykırılığın ağırlığı, süresi, etkilenen çocuk sayısı ve sağlayıcının iyi niyetli uyum çabası dikkate alınıyor (Md. 11/3).

Yönetmelik bir ceza tutarı yazmıyor; reklam veren, marka ya da içerik üretici için de bir yaptırım hükmü içermiyor. Reklam vereni bağlayan kural ise ayrı bir metinde: Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğine 1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmî Gazete’de eklenen ve 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe giren 25/A maddesi, tüketicinin çocuk olduğu biliniyorsa ya da makul olarak bilinmesi bekleniyorsa satıcı ve sağlayıcının kişisel verilere dayalı profillemeyle hedefli reklam yapmasını yasaklıyor (Md. 25/A/3); kampanya tarafındaki karşılığı için bkz. 18 yaş altına reklam: markalar için uygulama rehberi.

Yaptırımın kendisi Kanunda ve kademelerinden biri markayı dolaylı ilgilendiriyor. 5651 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesini değiştiren 7578 sayılı Kanun (Md. 22; 1 Mayıs 2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete, yürürlük 1 Kasım 2026) şu sırayı kuruyor: yükümlülüğünü yerine getirmeyen sosyal ağ sağlayıcıya bir önceki takvim yılındaki küresel cirosunun yüzde üçüne kadar idari para cezası verilebiliyor; cezanın tebliğinden itibaren otuz gün içinde yükümlülük yerine getirilmezse Türkiye’de mukim vergi mükellefi gerçek ve tüzel kişilerin o sosyal ağ sağlayıcıya yeni reklam vermesi yasaklanıyor, yeni sözleşme kurulamıyor. Reklam yasağından sonraki üç ay içinde de uyulmazsa Başkan, sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin daraltılması için sulh ceza hâkimliğine başvurabiliyor. Yükümlülük yerine getirilince reklam yasağı kalkıyor. Yaptırımın muhatabı yine platform; ama iş bu kademeye gelirse o platforma reklam veren markalar da etkileniyor.

Sık sorulan sorular

Markalar 15–17 yaş hesaplarına reklam verebilir mi? Yönetmelik reklamı tümüyle yasaklamıyor; sosyal ağ sağlayıcının bu hesaplara ait kişisel verileri profilleme ya da kişiselleştirilmiş ticari reklama konu etmesini yasaklıyor (Md. 8/5-h). Bu yönetmelik platformu bağlıyor; Ticari Reklam Yönetmeliğinin 1 Ağustos 2026’dan beri yürürlükteki 25/A/3 maddesi ise satıcı ve sağlayıcıya, tüketicinin çocuk olduğu biliniyorsa ya da makul olarak bilinmesi bekleniyorsa profillemeyle hedefli reklamı yasaklıyor.

Mevcut hesaplar ne zamana kadar doğrulanacak? Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce açılmış ve yaş doğrulama belirteciyle doğrulanmamış hesaplar için son tarih 31 Mart 2027. Sosyal ağ sağlayıcı bu tarihe kadar en az bir kez e-Devlet Kapısı üzerinden üretilen belirteçle doğrulama yapmak zorunda. On beş yaşını doldurmadığı tespit edilen çocukların hesapları bilgi verilerek kapatılıyor (Geçici Md. 1/1-a).

Yönetmelik markalara ceza öngörüyor mu? Yönetmelik markaya ceza yazmıyor: yaptırım maddesi yalnız sosyal ağ sağlayıcıyı muhatap alıyor ve 5651 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesine gönderiyor (Md. 11/1). Kanundaki ikinci kademe ise markayı dolaylı etkiliyor: idari para cezasından sonra otuz gün içinde yükümlülüğünü yerine getirmeyen platforma, Türkiye’de mukim vergi mükelleflerinin yeni reklam vermesi yasaklanıyor (7578 sayılı Kanun Md. 22).

Yaş doğrulama belirteci hangi bilgiyi taşıyor? Yalnız yaş eşiğini. e-Devlet Kapısı üzerinden üretilen belirteç, kullanıcının on beş yaşını doldurup doldurmadığı, doldurmuşsa on sekiz yaşını doldurup doldurmadığı bilgisini içeriyor; bunun dışında hiçbir kişisel veri taşımıyor (Md. 7/1-b). Sosyal ağ sağlayıcı belirteci yaş doğrulama amacı dışında kullanamıyor (Md. 7/1-ç).