Drone ile Emlak Çekiminde Yeni Dönem: SHT-İHA Ne Getirdi?

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün yeniden hazırladığı İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA) 30 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi. Düzenleme, emlak sektöründe drone ile yapılan fotoğraf ve video çekimlerini doğrudan ilgilendiriyor. Kaydın tamamı için mevzuat arşivimizdeki özete bakabilirsiniz; burada emlak tarafına odaklanıyoruz.

En önemli değişiklik: yetki ağırlıkta değil, lisansta

Önceki düzende uçuş yetkisi büyük ölçüde aracın ağırlık sınıfına bağlıydı. Yeni Talimatta yetki, pilotun lisans seviyesine ve uçulan bölgenin durumuna göre belirleniyor (Md. 6). Aracın kütle sınıfı (M0-M3) teknik gerekliliklerde kullanılmaya devam ediyor, ancak operasyonun kapsamını tek başına belirlemiyor (Md. 8/4).

P0 Amatör

• Ticari amaç yok
• VLOS, gündüz
• Azami 120 m / 3.000 m
• Asgari yaş 10

P1 Ticari

• Ticari operasyonlar
• VLOS, uygun donanımla gece
• Azami 120 m / 3.000 m
• Asgari yaş 18

P2 İleri Seviye

• BVLOS ve otonom
• Kalabalık üstü, kargo/taşıma
• 120 m üzeri koordinasyonla
• 3. sınıf sağlık sertifikası

Emlak çekimi ticaridir: asgari P1

Bir taşınmazı satışa veya kiraya sunmak için görsel üretmek ticari bir faaliyettir. Bu nedenle emlak çekimi, görsel görüş hattında ve alçak irtifada yapılsa bile P0 kapsamına girmez; asgari P1 (ticari) lisansı gerekir (Md. 6/2). P1 ile uygun donanım kullanılması hâlinde gece operasyonu da yapılabiliyor (Md. 15/2-b) — alacakaranlık dış cephe çekimleri için pratik bir imkân.

P0 ve P1 lisanslarında sağlık raporu istenmiyor; bunun yerine göreve elverişlilik öz-beyanı veriliyor (Md. 15/6). Ancak uçuş yapabilmek için diploma lisansı tek başına yetmiyor, ayrıca operasyonel lisans alınması gerekiyor (Md. 15/4).

Nerede uçabilirsiniz?

Hava sahası, İHATTYS haritasında yayımlanan üç bölge ve bunların dışında kalan sahalardan oluşuyor (Md. 12):

• Yeşil bölge — belirlenen irtifa ve şartlarda operasyonel izne gerek yok.
• Kırmızı bölge — kapalı; uçuş ancak sahayı kapatan kurumun uygunluğu ve Genel Müdürlük izniyle mümkün.
• Turuncu bölge — başkası lehine izin veya hacim tahsisi bulunan, izin süresince haritada görünen sahalar.

Yeşil bölge dışında kalan tüm sahalar kısıtlanmış bölge sayılıyor. Buna karşılık her uçuş için ayrı risk analizi hazırlanması uygulaması kaldırıldı; risk artık lisans seviyesine gömülü (Md. 9/1). Bu, izin süreçlerini belirgin biçimde hızlandıran bir değişiklik.

Belirli bir hava sahası hacminin süreli tahsisi mümkün, ancak bu tahsis ücretli: metreküp cinsinden hacim ile gün sayısının çarpımına dayalı bir tarife uygulanıyor ve ödeme tamamlanmadan operasyona başlanamıyor (Md. 13).

Cihaz tarafı: kayıt olmadan havalanmıyor

Yeni düzenin en somut etkisi cihazda görülüyor. Coğrafi sınırlama (geofence) işlevi, kullanıcı kaydı İHATTYS üzerinden doğrulanmadıkça aracı yatayda 10 metre yarıçap ve dikeyde 20 metrelik varsayılan zarfın dışına çıkarmıyor; kayıt doğrulandığında zarf lisans seviyesine göre genişliyor (Md. 23/2). Kayıt yükümlülüğüne tabi araçlarda ayrıca uzaktan tanımlama sistemi ve yazılım sertifikasyonu zorunlu (Md. 23/4, 23/7).

Pratik sonuç şu: kayıtsız bir drone ile ilan çekimi yapmak teknik olarak da mümkün olmaktan çıkıyor.

Mahremiyet: emlak çekiminin hassas noktası

Talimat, kısıtlama gerekçeleri arasında mahremiyeti açıkça sayıyor (Md. 4/p) ve dayanakları arasında 6698 sayılı KVKK’ya atıf yapıyor (Md. 3/1-ç). Emlak çekiminde bu, somut bir kadraj disiplini demek: komşu parseller, başkasının bahçesi, tanınabilir kişiler ve araç plakaları görselde yer almamalı. İlan görseli yalnızca ilana konu taşınmazı öne çıkarmalı.

Geçiş süresi: 31 Temmuz 2027

Mevcut belgelerin kazanılmış hakları korunuyor. İHA0 belgeleri P0, İHA1 belgeleri P1, İHA2 ve İHA3 lisansları P2 seviyesine dönüştürülüyor (Md. 29/2). Hem lisans intibakı hem de mevcut araçların yeni teknik gerekliliklere uyarlanması için 31 Temmuz 2027’ye kadar süre var (Md. 25/7, Md. 27). İHATTYS henüz devreye alınmadı; sistem duyurulana kadar bazı işlemlerde eski mevzuat hükümleri de uygulanabiliyor (Geçici Md. 1/3).

Sık sorulan sorular

Emlak ilanı için drone çekimi hangi lisansı gerektiriyor? Emlak çekimi ticari bir faaliyettir; bu nedenle görsel görüş hattında yapılsa bile asgari P1 (ticari) lisansı gerekir. P0 yalnızca ticari amaç taşımayan uçuşlar içindir. Aracın ağırlığı bu ayrımı değiştirmez; yetki artık kütleye değil pilotun lisans seviyesine bağlıdır.

Kendi drone’umla kendi ilanımın fotoğrafını çekebilir miyim? Taşınmazın satışa veya kiraya sunulması ticari bir amaçtır; bu kapsamdaki çekimler P0’ın tanımladığı amatör uçuş sayılmaz. Ayrıca Basit İHA dışındaki tüm araçlar için İHATTYS üzerinden kullanıcı kaydı zorunludur ve kayıt doğrulanmadan cihazın coğrafi sınırlama işlevi yalnızca çok dar bir uçuş zarfına izin verir.

Her çekim için ayrı izin almam gerekiyor mu? Hayır. Yeşil bölgelerde, belirlenen irtifa ve şartlara uyulması kaydıyla operasyonel izne gerek yoktur. Yeşil bölge dışında kalan sahalarda uçuş izne tabidir ve başvurular İHATTYS üzerinden yapılır. Ayrıca her uçuş için ayrı risk analizi hazırlanması uygulaması kaldırılmıştır.

Eski belgem ve drone’um geçerli mi? Mevcut belge ve lisansların kazanılmış hakları korunuyor. İHA0 belgeleri P0, İHA1 belgeleri P1, İHA2 ve İHA3 lisansları P2 seviyesine dönüştürülüyor. Hem lisans intibakı hem de mevcut araçların kayıt, uzaktan tanımlama ve coğrafi sınırlama gerekliliklerine uyarlanması için 31 Temmuz 2027 tarihine kadar süre tanınmıştır.

Drone çekiminde mahremiyet açısından neye dikkat etmeliyim? Talimat, kısıtlama gerekçeleri arasında mahremiyeti açıkça sayıyor ve dayanakları arasında KVKK’ya atıf yapıyor. Emlak çekiminde komşu parseller, bahçe içleri, tanınabilir kişiler ve araç plakaları kadrajdan uzak tutulmalı; ilan görselinde yalnızca ilana konu taşınmaz öne çıkarılmalıdır.

Lisanslı çekim, güvenli ilan

Yeni düzen, drone çekimini “kim uçurursa uçursun” işi olmaktan çıkarıp lisans ve kayıt disiplinine bağlıyor. IDIFO olarak gayrimenkul projelerinde havadan görüntüyü bu çerçeveye uygun biçimde üretiyoruz. Drone ile havadan çekim hizmetimize göz atabilir, emlak görselinde before/after yaklaşımımızı inceleyebilirsiniz.

Kaynaklar

1. İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA) — Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü, tam metin. https://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/mevzuat/sektorel/talimatlar/SHT-IHA(1).pdf
2. “İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA) Yayımlanmıştır” — SHGM duyurusu, 30 Temmuz 2026. https://web.shgm.gov.tr/tr/genel-duyurular/7645-insansiz-hava-araci-sistemleri-talimati-sht-iha-yayimlanmistir
3. 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu — Mevzuat Bilgi Sistemi. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.2920.pdf
4. İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS). https://ihatakip.shgm.gov.tr