Kongre sunumu nasıl hazırlanır?
Görsellerde yapay zekâ teknolojilerinden destek alınmıştır.
Bu yazı sunum hazırlama rehberidir; tıbbi bilgi, teşhis veya hekim tavsiyesi içermez.
Kongre sunumu, önce kongrenin kurallarını okuyup süreyi bölümlere ayırmakla başlar. Her slayt tek bir mesaj taşır; o mesajı uzun madde listesi yerine konuyu anlatan bir görsel ve kısa etiketlerle verirsiniz. Kaynakları ilgili slaytın altına yazar, yapay zekâ görsellerini klinik ayrıntı ve etiket doğruluğu açısından tek tek kontrol edersiniz.
Kongre sunumu hazırlamaya nereden başlanır?
Önce kongrenin sunum kurallarını okuyun: süre, tartışmaya ayrılan pay, istenen bölümler, dosya biçimi ve varsa şablon. Bu kurallar kongreden kongreye değişir ve genellikle kongrenin web sitesindeki bildiri kurallarında yazar; slaytlara geçmeden önce bu sayfayı açın.
Kuralları okuduktan sonra tek cümlelik ana mesajı yazın: Bu salondan çıkan dinleyici neyi hatırlamalı? Slaytların hepsi bu cümleye hizmet eder; hizmet etmeyen slayt eke gider.
15 dakikalık bir sunum nasıl bölünür?
Aşağıdaki dağılım bir başlangıç noktasıdır; kongrenin kuralı her zaman önce gelir.
| Bölüm | Ne anlatır | Örnek süre |
|---|---|---|
| Giriş ve soru | Konunun neden önemli olduğu, araştırma sorusu | 2 dakika |
| Gereç ve yöntem | Kim, ne, nasıl ölçüldü | 3 dakika |
| Bulgular | En önemli iki üç sonuç | 6 dakika |
| Tartışma | Sonucun anlamı, sınırlılıklar | 3 dakika |
| Kapanış | Tek cümlelik mesaj | 1 dakika |
Bulgulara en geniş payı ayırmak çoğu zaman doğru tercihtir: dinleyici salona sonuç için gelir. Giriş uzadıkça bulgular aceleye gelir.
İyi bir slayt nasıl kurulur?
Bir slayt dört parçadan oluşur ve her parçanın tek bir işi vardır.
- Başlık bir etiket değil, slaytın vardığı yer olsun. Dinleyici yalnız başlığı okusa bile mesajı almalı.
- Madde listesini kısa tutun. Her madde konuşmacının söyleyeceği cümlenin yerini alıyorsa slayt, konuşmayı tekrar ediyordur.
- Görsel mesajı anlatsın. Bir mekanizmayı kesitle, bir süreci akışla, bir karşılaştırmayı yan yana iki görselle gösterin. Konuyla ilgisi olmayan dekoratif fotoğraf dikkati dağıtır.
- Kaynak slaytın altında dursun. Bilgiyle kaynağını aynı yerde görmek dinleyiciye güven verir.
Salonun arka sırasından nasıl okunur?
Kongre salonları büyük, ekranlar uzak ve ışık çoğu zaman loştur. Bu yüzden:
- Yazıyı büyük tutun; arka sırada okunmayan yazı slayta hiç yazılmamış sayılır.
- Zemin ile yazı arasında güçlü kontrast kullanın: açık zeminde koyu yazı en güvenli seçimdir.
- Rengi vurgu için kullanın ve tek renkle sınırlayın. Ayrımı yalnız renge bırakmayın; renk körlüğü olan dinleyici için etiket de ekleyin.
- Grafiklerde gereksiz çizgi ve gölgeleri kaldırın; okunması gereken tek şey veridir.
Hangi görseller sunumu güçlendirir?
Bilimsel sunumda görselin görevi süslemek değil, açıklamaktır. En çok işe yarayan türler:
- Kesit ve anatomi çizimi: Bir ameliyatın ya da hastalığın nerede olup bittiğini gösterir.
- Süreç akışı: Tanıdan tedaviye adımları sırayla dizer.
- Kavram metaforu: Soyut bir fikri akılda kalan tek bir sahneye çevirir.
- Görsel özet: Bütün konuşmayı tek görselde toplar; sunumun sonunda ya da sosyal medyada işe yarar.
Aynı sunumda tek bir çizim tarzı ve, varsa, tek bir hasta karakteri kullanmak dinleyicinin görseli değil konuyu takip etmesini sağlar. Branşlara göre örnekleri medikal sunum tasarımı sayfamızda görebilirsiniz.
İnternetten bulunan bir görseli kullanmadan önce lisansını kontrol edin; başka bir yayından alınan şekli ise kaynağıyla birlikte kullanın.
Yapay zekâ görseli kullanırken nelere dikkat etmeli?
Yapay zekâ hızlı üretir ama tıbbi ayrıntıda sık hata yapar. Her görseli şu gözle kontrol edin:
- Klinik ayrıntı: Maske burnu örtüyor mu, eldiven gereken yerde var mı, alet doğru tutuluyor mu, ellerde parmak sayısı doğru mu?
- Anatomi: Organların yeri ve rengi doğru mu? Parlayan ya da kararmış bir organ, dinleyiciye istemediğiniz bir patolojiyi anlatabilir.
- Gizli yazılar: Bileklik, ekran, ilaç kutusu ve kitap sırtı gibi küçük yüzeylerde anlamsız harfler belirebilir; bunları temizleyin.
- Etiketler: Görselin içindeki Türkçe etiketleri harf harf okuyun.
- Beyan: Çalışmayı bir dergiye gönderecekseniz ICMJE önerileri, yapay zekânın ürettiği görseller dahil kullanımın ön yazıda ve çalışmanın içinde açıklanmasını istiyor ve içerikten insanı sorumlu tutuyor. Kongrede de kongrenin kendi kuralına bakın.
İlaç firmasının toplantısında sunum yapıyorsanız neye dikkat edilir?
Ruhsat sahibi firmaların düzenlediği ya da katkıda bulunduğu toplantılarda kullanılan slaytlar, Beşerî Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik’teki tanımla “tanıtım malzemesi” sayılır. Yönetmeliğin 6. maddesine göre tanıtım, Kurumca onaylanan kullanım alanlarındaki bilgilere uygun olmalı ve kanıta dayalı bilgi içermelidir. Bilimsel yayınlardan alınan alıntı, tablo ve görseller aslına sadık kalınarak ve kaynağı tam belirtilerek kullanılır. Aynı madde, ilgi çekici ve ürünün kendisiyle doğrudan ilgisi olmayan görüntülerle tanıtım yapılmasını da yasaklıyor.
Konuşmacıyı doğrudan ilgilendiren bir hüküm daha var: firmalardan destek alan sağlık meslek mensubu, sunum yaptığında bu desteği sunumun başında beyan eder. TİTCK’nın güncel başvuru kılavuzu ayrıca tek bir ruhsat sahibinin desteklediği bilimsel toplantıda ürün tanıtımı yapılamayacağını belirtiyor.
Pratikteki karşılığı: slayttaki görsel ürünle ve anlatılan bilgiyle doğrudan ilgili olmalı; yalnızca “dikkat çeksin” diye eklenen sahne bu toplantılarda risklidir. Hangi materyalin hangi onaydan geçeceğini toplantıyı düzenleyen firmayla önceden netleştirin.
Sunumdan önce son kontrol listesi
- Prova yapıldı ve süre kongrenin verdiği sürenin içinde kaldı.
- Her slaytın tek bir mesajı var.
- Görsellerdeki etiketler ve terimler harf harf kontrol edildi.
- Kaynaklar ilgili slaytların altında.
- Kongrenin istediği şablon ve, varsa, destek ve çıkar çatışması beyanı slaytı eklendi.
- Dosyanın bir yedeği ayrı bir yerde duruyor.
Görselleri ve slayt düzenini birlikte hazırlamak isterseniz verilerinizi bize iletmeniz yeterli: medikal sunum tasarımı.
Sık Sorulan Sorular
Bir kongre sunumunda kaç slayt olmalı?
Kesin bir sayı yok; slayt sayısını süre ve mesaj belirler. Pratik ölçü, her slaytın tek bir mesaj taşıması ve konuşmacının o slaytta acele etmeden durabilmesidir. Prova yapıp süreyi aşan slaytları birleştirmek ya da eke almak, sayıyı tahminle belirlemekten daha güvenilirdir.
Kongre sunumunda kaynak nasıl gösterilir?
Kaynağı, bilgiyi verdiğiniz slaytın altına kısa künyeyle yazın: yazar, dergi, yıl ve mümkünse DOI. Sondaki toplu liste dinleyicinin işine pek yaramaz; bilgiyle kaynağı aynı slaytta görmek güven verir. Başka bir yayından alınan şekli kullanıyorsanız kaynağını şeklin hemen yanında açıkça belirtin.
Kongre sunumunda yapay zekâ görseli kullanmak serbest mi?
Önce kongrenin ve varsa bildiri kitabının kurallarına bakın; kurallar kongreden kongreye değişir. Dergi tarafında ICMJE, yapay zekânın ürettiği görseller dahil kullanımın açıklanmasını istiyor ve içerikten insanı sorumlu tutuyor. Görseli klinik ayrıntı ve etiket açısından kontrol edip slaytta kısa bir not düşmek güvenli yoldur.
Sözlü sunum ile poster sunumu arasındaki fark nedir?
Sözlü sunumda anlatımı konuşmacı taşır; slaytlar onu destekler ve süre sınırlıdır. Posterde ise metin, şekil ve sonuçlar tek bir yüzeyde kendi başına okunur; dinleyici kendi hızında ilerler. Bu yüzden posterde görsel hiyerarşi ve okunur bir akış, sözlü sunumda slayt başına tek mesaj daha belirleyicidir.
Kaynaklar (3)
- Beşerî Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik (RG 3.7.2015, 29405) — resmigazete.gov.tr
- TİTCK — Bilimsel Toplantı ve Ürün Tanıtım Toplantıları Başvuru Kılavuzu (2022) — titck.gov.tr
- ICMJE — Use of AI by Authors (Recommendations, Ocak 2026) — icmje.org